Thẻ lưu trữ: mai châu hòa bình

Các món đặc sản núi rừng Hòa Bình

Cá sông Đà nướng đồ, măng chua nấu thịt gà, chả cuốn bưởi… là những món ăn du khách không nên bỏ qua khi đến Hòa Bình.

 

Cá sông Đà nướng đồ
Các món đặc sản núi rừng Hòa Bình
Món cá nướng ở Hòa Bình còn thêm công đoạn đồ, nên hương vị rất đặc biệt.

Vùng lòng hồ sông Đà chứa trong nó rất nhiều loại cá nước ngọt ngon lành. Nào là trắm, chép, lăng, nheo… có thể làm ra hàng chục món khác nhau. Trong đó, không thể không kể đến món cá nướng đồ. Từng con cá tươi roi rói từ sông lên được thọc các que nhỏ, dài từ miệng xuống đuôi. Sau đó, cá còn được kẹp bằng tre ở ngoài để không bị gãy, rơi khi chín. Tiếp đó, từng xiên cá ấy được đưa lên bếp nướng thơm. Cá nướng dù đã ngon nhưng không ăn ngay mà được cho thêm muối, gói vào lá chuối rồi đồ lên. Khi cá được mang ra, mùi thơm rất đặc biệt, không chỉ là mùi của than ấm, mùi của thịt cá ngọt tươi mà còn thoang thoảng hương chuối, hương tre của rừng và đậm đà vị mặn mà đơn sơ của muối.

 

Măng chua nấu thịt gà

 

Các món đặc sản núi rừng Hòa Bình
Măng chua nấu thịt gà vừa béo, vừa bùi, lại ngọt và thanh, khó diễn tả hết được bằng lời!

Ở Hòa Bình, gà Lạc Sơn được coi là ngon nhất. Gà Lạc Sơn sống trên núi đá vôi, uống nước sông Bưởi nên thịt dai, thơm và lạ. Đây cũng là nguyên liệu lý tưởng để làm món đặc sản măng chua nấu thịt gà – món ngon Hòa Bình không thể bỏ qua. Để có món này đúng điệu, người đầu bếp sẽ chọn gà nhỡ, sơ chế, bỏ lòng mề rồi chặt ra từng miếng nhỏ như bình thường. Tiếp đó, mới đem ướp cùng măng chua và các loại gia vị khác. Chỉ nửa tiếng là gà ngấm. Khi ấy đem đi nấu bếp củi, lửa đều, không quá to chừng 1 – 2 tiếng. Đặc biệt, khi gà và măng nhừ, người ta còn cho thêm hạt dổi nướng giã nhỏ vào chung. Từng miếng từng miếng gà khi bày ra đều có mùi thơm đặc trưng, vị ngon là quyện hòa của thịt gà, măng chua, dổi vừa béo, vừa bùi, lại ngọt và thanh, khó diễn tả hết được bằng lời.

 

Chả cuốn lá bưởi

 

Các món đặc sản núi rừng Hòa Bình
Chả cuốn lá bưởi chỉ có ở Hòa Bình.

Có lẽ chỉ ở Hòa Bình mới có món này. Thịt lợn ba chỉ sau khi sơ chế không băm nhỏ như các loại chả khác, và cũng không ướp quá nhiều loại gia vị. Người ta chỉ thái con chì vừa ăn rồi bỏ chút mắm, hành vào, sau đó cuốn lá bưởi ở ngoài và cho vào kẹp, nướng trên than hồng. Người ăn còn ngửi thấy rõ mùi thơm của thịt quyện với dầu từ lá bưởi. Do được nướng nên thịt không ngấy nhiều, ngược lại, còn săn và đậm ngọt. Ngoài ra, lá bưởi cháy cháy, giòn giòn cũng tạo thêm vị cho món chả này. Nuốt miếng chả xong còn thấy tê tê đầu lưỡi, không hẳn là cay, không gây khó chịu mà ngược lại, khó quên vô cùng.

Lợn thui luộc

 

Các món đặc sản núi rừng Hòa Bình
Thịt lợn thui rồi mới luộc để được lâu, thịt lại ngọt và thơm hơn hẳn bình thường.

Chọn loại lợn nuôi thả, thịt chắc mà lại ít mỡ, không ngấy rồi đem thui. Điều đặc biệt là món này người đầu bếp không sơ chế trước khi thui mà để lợn nguyên lông, thui đến đâu thì cạo đến đó. Lợn thui đều hết rồi mới đem rửa sạch sẽ trước khi lấy nội tạng, sau đó thì không rửa nước nữa mà cứ thế treo lên cho ráo máu. Tiếp đó, thịt được pha và cho vào luộc vừa chín tới. Thịt lợn thui luộc thái mỏng, bày trên lá chuối mới thật là tuyệt. Từng miếng nóng hôi hổi chấm cùng muối rang hạt dổi nướng giã nhỏ ngon không gì bằng. Người ăn sẽ ấn tượng ngay bởi mùi thơm lừng, vị ngọt của thớ thịt, độ giòn của bì, hơi béo của mỡ kết hợp với cái đặc trưng của hạt dổi và đậm của muối. Đến Hòa Bình nhất định phải thử món này.

Thịt lợn muối chua

 

Các món đặc sản núi rừng Hòa Bình
Thịt lợn muối chua để ở gác bếp cho khách phương xa hoài nhung nhớ mùi lá rừng, mùi khói củi!

Dường như thịt lợn ở Hòa Bình luôn có cách chế biến độc đáo. Cũng vẫn là lợn, nhưng thịt lợn muối chua lại cho ta cảm giác thưởng thức cả cây cỏ và vị rừng do cách làm khá độc đáo.

Lá chuối rừng hơ lên trên lửa, lót vào đáy bồ làm bằng tre, nứa,rải một lớp gạo rang nhỏ trộn với muối rang sau đó xếp thịt lợn lên, cứ một lần xếp thịt lại rải một lần gạo rang với muối.

Thịt lợn không phải cứ thế cho vào mà phải được ướp với men lá rừng cùng gạo rang giã nhỏ khoảng một tiếng. Sau đó, người ta đậy kín nắp bồ bằng lá chuối và để bồ thịt muối ở quang bếp củi hoặc trên gác bếp đun củi. Món này khi ăn nghe vị chua chua nhẹ nhẹ do men lá, thịt còn ngậy, dai, mặn vừa và thơm gạo quyện vào. Thịt lợn muối chua – món ngon Hòa Bình thường ăn kèm với các loại lá rừng của riêng đất này.

Măng đắng

 

Các món đặc sản núi rừng Hòa Bình
Măng đắng vừa ngọt, vừa mặn mặn, vừa cay nồng, vừa tê tê các vị trong đồ chấm có tên lạ lẫm: chẩm cheo.

Người ta thường muối măng cho chua, nhưng ở Hòa Bình lại có món măng đắng đặc biệt. Người làm măng phải vào rừng chọn những lóng măng còn non tơ, mỡ màng, thân ngập trong đất, trồi lên chỉ 1 – 2 đốt ngón tay. Măng phải nướng trên củi cho đến khi cháy xém bên ngoài và quắt lại. Khi ấy, mới bóc ăn. Măng cứ thế chấm gói chẩm cheo làm từ muối, ớt, lá gừng, mắc khén, lá tỏi và củ tỏi giã nhỏ. Vị rõ nhất khi ăn măng là cái đắng đắng nhưng ngọt của măng rừng tươi non và vị cay của đủ thứ gia vị, từ cay nồng ớt, cay thơm gừng cho đến tê tê mắc khén và cay chan chát vị tỏi. Ngoài ra, còn có cảm giác chua chua của măng, thơm thơm mùi củi và đậm đà muối. Măng đắng cũng khá kén người ăn, nhưng nếu có dịp đến Hòa Bình thì nên thử để biết.

Thịt trâu nấu lá lồm
Các món đặc sản núi rừng Hòa Bình
Thịt trâu nhừ mềm thấm vị lá lồm và gạo tấm, ăn rất ngon.

Món ăn này của người Mường ở Hòa Bình rất phổ biến vì được ưa thích. Thịt trâu đem thui, cạo sạch sẽ sau đó, đem bung cho mềm. Khi thịt đã chín tương đối thì thái miếng nhỏ hơn, cho vào nồi đất hầm kĩ. Lá lồm (một loại lá chua) giã nhỏ và tấm gạo cho vào nồi hầm chung với thịt trâu. Cứ giữ lửa cho đến khi gạo tấm nở và sánh lại là được. Thịt trâu hầm xong nhừ kĩ, ngấm vị chua lá lồm và hương gạo, khá dễ ăn.

Rau rừng đồ

Các món đặc sản núi rừng Hòa Bình
Từ rau rừng đủ loại, người Hòa Bình tạo nên món chứa đựng đủ hương vị đắng, cay, ngọt, bùi…

Rừng núi Hòa Bình có vô vàn loại lá cây rừng ăn được mà người dân gọi là rau. Những loại này khá dễ kiếm ở đây: rau beo, rau tầm bóp, rau đốm, rau đu đủ, rau the hởi, hoa chuối, quả quạnh… Tất cả đều là nguyên liệu cho món rau đồ. Món này khá đơn giản, chỉ cần hái rau, đem rửa sạch rồi đem đồ khoảng 30 – 40 phút là được. Rau đồ – món ngon Hòa Bình – ăn chung với bánh dày làm từ gạo và sắn cùng thứ nước chấm lạ lạ của người bản xứ. Chỉ vậy thôi mà thu hút bao người. Do các loại lá có nhiều vị nên thử món này, khách sẽ cảm nhận được đủ hương vị đắng, cay, ngọt, bùi và thơm thảo khác nhau. Đây cũng là điểm đặc biệt và quyến rũ nhất. Ngoài ra, Hòa Bình còn rất nhiều món ngon khác như sôi ngũ sắc, cơm lam, khoai sọ Vạn Mai, tỏi tía Loóng Luông… cũng đặc biệt và cuốn hút lắm thay.

Theo Eva

Mai Châu – Thung lũng đẹp xinh mang tình tây bắc

Ngẩn ngơ giữa núi rừng, có một thung lũng xinh đẹp làm vấn vương lòng những ai đã từng đặt chân qua, xao xuyến những con người chưa có dịp gặp gỡ. Mai Châu hiện lên giữa khung trời, nền núi với những màu sắc thiên nhiên rất đỗi hài hòa say đắm biết bao con người. Về với Mai Châu trong những ngày ngắn ngủi, để ta cảm nhận cái cuộc sống dài lâu, bền vững đã cắm rễ ở đất này.

Thung lung Mai Chau

Sắc màu Mai Châu thần tiên như tranh vẽ. – Ảnh: DangTu

Mai Châu là đóa hoa giữa núi rừng Tây Bắc, là điệu hát mê luyến vang lên giữa trời đất Hòa Bình. Người ta đến Mai Châu chiêm ngưỡng thung lũng lúa vàng nhỏ xinh cùng những bóng dáng thấp thoáng bản người Thái vấn vương vấn khói lam chiều sau những màu cây lá. Người ta đến Mai Châu để tận hưởng mùi hương múa lành lạnh, thoang thoảng, mộc mạc rất đỗi dịu êm.

Thung lung Mai Chau

Mai Châu hiện lên với màu xanh dịu êm lúa. – Ảnh: AnSon

Thung lung Mai Chau

Mỗi nhà ở Mai Châu đều có một cái ao nhỏ rất đỗi mộng mơ. – Ảnh: cameroonjb

Mai Châu cách Hà Nội chỉ tầm 130km, không quá xa cho dành trình xách xe lên mà đi của các bạn trẻ. Lên Mai Châu tuyệt lắm. Đi đúng dịp cuối tuần vừa được nghỉ ngơi vui chơi vừa được tham gia phiên chợ cùng cao, tha về biết bao nhiêu là khăn, là lụa, là những “nếp xôi” thơm lừng.

Thung lung Mai Chau

Người Mai Châu dệt vải, dệt những sợi nghĩa sợi tình. – Ảnh: Lee

Thung lung Mai Chau

Vải dệt thủ công khoe màu giữa phiên chợ. – Ảnh : cameroonjb

Lên Mai Châu thích nhất là vào mùa xuân. Tiết trời lúc đó khá lạnh, bạn có đến Mai Châu mua thổ cẩm của người Thái rồi đi quanh thung lũng ngắm những rừng hoa mận,  hoa đào, hoa ban. Hoa rừng đẹp, trắng thuần khiết trong sắc xanh của trời đất, núi đồi và nương lúa thơm. Đâu đó có khúc nhạc rừng vọng lại. Mùa xuân của Mai Châu, mùa xuân vang vọng trong lòng người.

Thung lung Mai Chau

Những bông hoa của mùa xuân làm sáng lên sắc núi rừng Tây Bắc. – Ảnh : sưu tầm

Thung lung Mai Chau

Thung lũng Mai Châu bảng lảng trong màu sương khói. – Ảnh : DacDai

Thung lung Mai Chau

Hoàng hôn nhuộm màu lên mảnh đất nơi đây. – Ảnh: Long Nguyen

Du lịch ở nơi đây cũng khá phát triển. Chỗ ăn, chỗ nghỉ không sang trọng như những khách sạn nơi thủ đô, nơi đồng bằng nhưng được cái người dân nhiệt tình, chu đáo. Đến Mai Châu ta không chỉ được ở trong những bản làng người Thái, được ăn thịt thú rừng mà còn được trải nghiệm không gian văn hóa đặc sắc, lâu đời của người dân nơi đây. Những đêm dập dìu chén rượu, điệu múa bên đốm lửa hồng làm lòng ta phơi phới. Tình cảm của ta đọng lại nơi mảnh đất này.

Thung lung Mai Chau

Nhà sàn của người dân nơi đây. – Ảnh: cameroonjb

Thung lung Mai Chau

Trẻ con vùng lung lũng. – Ảnh: Nhật Minh

Thung lung Mai Chau

Róc rách những rạch nước tưới tắm cho cây cỏ nơi đây. – Ảnh: cameroonjb

Nếu có duyên, ta lên Mai Châu mùa lễ hội, nào là Cầu mưa, nào là Chá chiêng, nào là Gầu tào… Đắm mình trong những lễ hội nơi đây không khác nào được đắm mình trong kho tàng văn nghệ dân gian vùng núi rừng Tây Bắc. Không chỉ vậy, di tích Mai Châu cũng rất phong phú, đa dạng, hiện có 5 di tích đã được công nhận là Hang Chiều, Hang Khoài, Han Nhật, Hang Láng, hang Mỏ Luông. Mỗi điểm đến đều là mỗi cuộc khám phá đầy hấp dẫn.

Thung lung Mai Chau

Mỗi điểm đến ở Mai Châu là một trải nghiệm đầy thú vị. – Ảnh: sưu tầm

Mai Châu dù là mùa lúa non, mùa lúa chín vàng hay mùa nước đổ, Mai Châu dù là trong sinh hoạt đời thường hay trong ánh hoàng hôn nhuộm màu mây núi, thì nơi đây vẫn mãi đẹp, vẫn mãi tình và vẫn mãi thơ. Những khoảng khắc thiên nhiên mộc mạc mà trữ tình, đắm say lưu luyến khiến người đến nơi này không nỡ bước.

Thung lung Mai Chau

Thung lũng Mai Châu dệp dềnh trong mùa nước đổ. – Ảnh:cayxoaiquan

Thung lung Mai Chau

Mai Châu mùa hè có không khí ôn hòa, xanh mát – Ảnh: Hà Nam Toàn

Thung lung Mai Chau

Đạp xe dạo quanh những ruộng lúa mượt mà bát ngát – Ảnh: Pinnee

Thung lung Mai Chau

Bức tranh lắp ghép thiên nhiên nơi vùng thung lũng. – Ảnh: TranBaoHoa

Thung lung Mai Chau

Mai Châu bừng lên trong ánh nắng. – Ảnh : Cao Anh Tuấn

Thung lung Mai Chau

Mai Châu vời vợi trong ánh chiều buông xuống. Hình không còn nhìn rõ nhưng vẫn đậm sắc hương. – Ảnh: Aoshi Vn

Ta đến Mai Châu, ta rời Mai Châu, mùi nếp thơm vẫn vấn vương lưu luyến. Mảnh đất nặng tình níu lấy chân ta. Mai Châu đẹp trong sắc mây trời và đẹp rạng ngời trong lòng những người từng ghé.

Iki Oleo

Tìm về bình yên nơi thung lũng Mai Châu

Ai đã từng lên Tây Bắc hẳn mới cảm nhận được thú vị trong hai câu thơ của cố thi sĩ Quang Dũng: “Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống/ Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” (Tây Tiến).

Bởi lẽ, nếu không gặp những xóm làng bình yên dưới những dưới thung lũng kia thì khi lên tới đỉnh dốc, đèo cao chúng ta sẽ không khỏi rợn ngợp và cô quạnh trước núi rừng nơi đây. Nhưng  nếu chỉ lướt qua những con đường liên tỉnh ngày một mịn màng, phẳng phiu ấy với tốc độ vội vã của những chuyến phượt đường dài thì rất khó cảm nhận được không khí bình yên dưới những thung lũng như thế.

Thiên nhiên vốn rất công bằng khi chẳng cho vùng đất nào những ưu ái mà lại không đi kèm với những khắc nghiệt. Miền biển đẹp mĩ lệ trong những ngày nắng đẹp nhưng dữ dằn khi gió bão. Đi kèm với những sắc hoa, sản vật hay nước da trắng của các cô gái miền sơn cước là những khi mặt trời lặn cái rét cắt da, cắt thịt. Riêng với những thung lũng nằm gọn trong bốn bên vách núi, nơi đây cũng ẩn chứa rất nhiều bất ngờ đối với du khách.

 mai chau1(1)

Thôn xóm bình yên nơi thung lũng.

Ai cũng nhớ đến màn sương mù đặc sánh như sữa mỗi khi ngược đường Quốc lộ 6 lên Tây Bắc. Khi mặt trời lên ở nơi đây, du khách có thể thấy từng khối sương mù bị gió thổi bay như khối bông trước mắt chứ không còn là thứ sương bảng lảng, chùng chình ở dưới vùng đồng bằng.

Vậy mà với thung lũng Mai Châu, cảm giác đầu tiên lại là sự ấm áp đến lạ. Sẽ có muôn vàn lí giải ở góc độ khoa học những có lẽ, với ai yêu mến mảnh đất này thì sẽ là sự ấm áp của những mái nhà đã xua tan đi cái lạnh của đất trời. Những bản làng của đồng bào Mường, Thái ở các thung lũng ấy đã được tiếp sức của nguồn nước, qua bàn tay cần mẫn của con người ngàn đời đã tạo ra những đồng lúa xanh mướt và vàng ửng mỗi dịp ngày mùa. Từ chỗ no ấm ấy, bao nhiêu căn nhà được gia chủ lựa chọn từ gỗ tốt, kén thợ giỏi từ xứ xa đến đục, đẽo mà dựng nên bao đời cho đến giờ vẫn vừng vàng và nền nã.

Không khách sáo như người phố thị, lại không cách trở như vùng dẻo cao, các nhà trong thung đã biết nhau nhiều đời, trai gái cũng lựa người thương mến mà nên duyên chồng vợ.

Mùa xuân đến, thanh niên nam nữ trong thung lại lựa nơi đất bằng mà tung còn giao duyên và mở hội. Những lễ hội nơi đây thường diễn ra để mọi người cũng được giao lưu, được tận hưởng sự yên bình, tinh khiết của mùa xuân mới.

Nhưng nói như thế chẳng phải thung lũng không có những ngày buồn. Đó là những ngày mưa trắng trời, mưa thâu đêm, mưa như thối đất, thối cát và nẫu ruột nẫu gan nhưng nhà có người chồng đi xa, có con gái lớn mà chẳng thấy tiếng chọc sàn, tiếng sáo. Những ngày mưa như thế, ngọn lựa ấm cúng lại bập bùng trong các gian bếp nơi đây để vồ về lòng người và xua đi cô quạnh.

Thung lũng còn là nơi để dệt nên những tấm thổ cẩm mĩ miều. Nơi đây, dù là đêm khuya khoắt hay ngày hè nắng nỏ, bàn tay các cô gái vẫn cần mẫn từ kéo sợi, dệt vải đến lựa đường kim, mũi chỉ dệt bao hoa văn truyền thống. Khách theo con đường mòn ghé vào thung hỏi mua thổ cẩm sẽ đi vào con đường xen giữa các thửa ruộng xanh và cảm nhận những mái nhà nhỏ nép bên nhau chứ không đơn độc như nơi sườn núi.

Người trong thung lũng hiền hòa, vườn tược xanh um các loại rau, các loại hoa và gia chủ luôn biết giữ chân khách bằng nụ cười và những món ăn được chế biến khéo léo. Bởi thế ai đã ghé qua đây một lần sẽ lưu luyến không thể nào quên.

Theo Bùi Việt Phương (Dân Việt)